Law Database | Mail | English Version

အေမး ၊ အေျဖမ်ား

(ဂ)-အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းမူးယစ္ေဆးဝါးေရာင္း ဝယ္သုံးစြဲေနျခင္းကိုေလၽွာ႔ခ်ရန္ႏွင့္ယခုထက္ပိုမိုေသာ အစီအမံမ်ားခ်မွတ္ေဆာင္႐ြက္ေပးရန္အစီအစဥ္ရွိ/မ ရွိႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းသည့္ ေမးခြန္း

ေမးခြန္း အေၾကာင္းအရာ 

၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလအတြင္းက ျပည္သူသို႔ေက်းဇူးတင္လႊာထဲတြင္ ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေရးသားေထာက္ျပခဲ့ေသာ လမ္းၫႊန္ခ်က္ကို ပထမတင္ျပလိုပါေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏အနာဂတ္ကိုပိုင္စိုးေသာ မ်ိဳးဆက္သစ္လူငယ္မ်ား က်န္းမာေဘးကင္းလုံၿခဳံစြာ စိတ္ဓာတ္ႀကံ႕ခိုင္စြာျဖင္‌့ ႀကီးျပင္းလာေရး၊ ႏုိင္ငံ့တာဝန္မ်ားကို အသင့္လႊဲေျပာင္းထမ္းေဆာင္ႏိုင္ေရးအတြက္ မူးယစ္ေဆးဝါးအေမွာင္ထုႀကီးကို ရွင္းလင္းဖယ္ရွားရန္ အေရးႀကီးလွ ပါသည္ဟု ေရးသားလမ္းၫႊန္ခဲ့ပါေၾကာင္း၊ အျခားေသာၿမိဳ႕နယ္မ်ားကဲ့သို႔ မိမိ၏မဲဆႏၵနယ္ကလည္း မူးယစ္ေဆးဝါး အေမွာင္ထုႀကီးဖုံးလႊမ္းမႈကိုခံေနရၿပီး မိမိတို႔ကြင္းဆင္းသည့္အခါ ေက်း႐ြာမ်ားတြင္ မူးယစ္ေဆးဝါးျပႆနာမ်ား အမ်ားဆုံးတင္ျပၾကပါေၾကာင္း၊ မိမိ၏မဲဆႏၵနယ္တြင္ ၿမိဳ႕ေပၚ ေလးရပ္ကြက္ႏွင့္ေက်း႐ြာေပါင္း ၁၅၃ ႐ြာ၊ လူဦးေရ ၁၃၀၀၀၀ ေက်ာ္ေနထိုင္ပါေၾကာင္း၊ အမ်ားစုက လယ္သမားမ်ားျဖစ္ၾကၿပီး၊ မူးယစ္ေဆးဝါးကင္းစင္သည့္ ရြာမရွိပါေၾကာင္း၊ အဓိက တင္ျပလိုသည္မွာ ေက်း႐ြာလူထုလူငယ္မ်ား၏ ၆၀ သို႔မဟုတ္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ မူးယစ္ ေဆးဝါးစြဲသည့္အဆင့္မွာ ရွိေနၿပီျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ယခုအခါ ႐ြာထိပ္မ်ား၊ ႐ြာလယ္မ်ား၊ ဝါး႐ုံပင္မ်ားေအာက္တြင္၊ လယ္ထဲတြင္၊ ႐ြာတစ္႐ြာႏွင့္ တစ္႐ြာဆက္သြယ္သည့္လမ္းမ်ားတြင္ မူးယစ္ေဆးဝါးေဈးတန္းမ်ား စည္ကား ေနပါေၾကာင္း၊

မူးယစ္ေဆးဝါးေရာင္းဝယ္မႈကိုေလၽွာ႔ခ်ရာတြင္ အဓိကက်ေသာ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး အနည္းငယ္ တင္ျပလိုပါေၾကာင္း၊ ျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ အေထြေထြအုပ္ခ်ဳပ္ေရးဦးစီးဌာနအေနျဖင့္ ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္တြင္ မူးယစ္ေဆးဝါးကင္းရွင္းေသာ္လည္း ရပ္ကြက္ႏွင့္ေက်း႐ြာအဆင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ားသည္ မူးယစ္ေဆးဝါး ေရာင္းဝယ္သူမ်ား၏ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ စည္း႐ုံးသိမ္းသြင္းျခင္းမ်ားျဖင့္ လုံးေထြးေနသည္ကို ေတြ႔ရွိရပါေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႔အေနျဖင့္ စစ္ကိုင္းတိုင္းေဒသႀကီးအတြင္း မူးယစ္ေဆးဝါး စံခ်ိန္တင္ပမာဏ မ်ားကိုလည္း ဖမ္းဆီးေပးႏိုင္ခဲ့ပါေၾကာင္း၊ ျပည္သူလူထုႏွင့္လည္း ပိုမိုနီးကပ္စြာပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္လာပါေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္လည္း အျခားေသာၿမိဳ႕နယ္မ်ားကဲ့သို႔ ရဲတပ္ဖြဲ႔အင္အား နည္းပါးေနပါေၾကာင္း၊ ရဲႏွင့္ျပည္သူအခ်ိဳးသည္ ၁ း ၁၄၀၀ ခန္႔္ျဖစ္ေနၿပီး အျခားေသာ ရဲလုပ္ငန္းမ်ားကို အားျဖည့္ေဆာင္႐ြက္ရသည့္အတြက္ မူးယစ္ေဆးဝါး ရွာေဖြ တားဆီးရာတြင္ အခက္အခဲျဖစ္ေနပါေၾကာင္း၊ ထို႔အျပင္ အခ်ိဳ႕ဝန္ထမ္းမ်ား၏အဂတိလိုက္စားမႈလည္း ရွိေနပါ ေၾကာင္း၊ ရဲတပ္ဖြဲ႔အေပၚ ျပည္သူလူထု၏ယုံၾကည္မႈကလည္း နည္းေနေသးသည့္အတြက္ မူးယစ္ေဆးဝါးတားဆီး ႏွိမ္နင္းရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႔အေနျဖင့္ ထင္သေလာက္ခရီးမေပါက္ျဖစ္ေနပါေၾကာင္း၊

မူးယစ္ေဆးဝါးေရာင္းဝယ္သုံးစြဲေရးကိုေလၽွာ႔ခ်ရန္ အဓိကက်ေသာဝန္ႀကီးဌာန တစ္ခုျဖစ္ေသာ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ INGO တို႔ပူးေပါင္းၿပီး မူးယစ္ေဆးဝါးအစားထိုး မက္သဒုံးေဆးဝါးေသာက္သုံးေသာ Center  မ်ားကို အင္းေတာ္တြင္ တစ္ခု၊ ေမာ္လူးေဆး႐ုံတြင္ တစ္ခုေပးထားပါေၾကာင္း၊ အင္းေတာ္တြင္ ေန႔စဥ္ ၄၀၀ ေက်ာ္ လာေရာက္ေသာက္သုံးပါေၾကာင္း၊ ေမာ္လူးတြင္ ၁၀၀ ခန္႔ ေသာက္သုံးပါေၾကာင္း၊ အက်ိဳးရွိေသာ္လည္း လုံေလာက္မႈမရွိပါေၾကာင္း၊ ေန႔စဥ္၊ႏွစ္ရွည္ေသာက္ရျခင္း၊ ခရီးစရိတ္ကုန္ျခင္း၊ အလုပ္ပ်က္ျခင္း စသည္တို႔ေၾကာင့္ မထိေရာက္ျခင္းျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ ထို႔ေၾကာင့္ မူးယစ္ေဆးစြဲလူငယ္မ်ားအတြက္ ေက်း႐ြာအေရာက္ Center မ်ားကို ဖြင့္ေပးထားမည္ဆိုပါက အလြန္ပင္ေကာင္းသည္ကို အႀကံျပဳလိုပါေၾကာင္း၊   

အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္သည္ တားဆီးသီးႏွံစိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္ျခင္းလည္းမရွိသကဲ့သို႔ တရားမဝင္မူးယစ္ေဆးဝါး ထုတ္လုပ္ေသာ စက္႐ုံလည္းမရွိေသာ္လည္း မိုင္ရွည္ေထာင္ခ်ီခရီးဆန္႔လာေသာ မေကာင္းဆိုးဝါးအႏၲရာယ္ႀကီးကို ကာကြယ္ရန္ အလြန္လိုအပ္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း၊ ကိုယ့္ၿမိဳ႕၊ ကိုယ့္႐ြာ၊ ကိုယ့္စည္း႐ိုးကိုလုံၿခဳံေစရန္္ ကာကြယ္လိုသည့့္ ဆႏၵမ်ား၊ သားေကာင္ျဖစ္သြားေသာ လူငယ္မ်ားကို ကယ္တင္လိုသည့့္ဆႏၵမ်ား၊ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းႏွင့္ သာယာေသာ ပတ္ဝန္းက်င္ဖန္တီးလိုသည့္အတြက္ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္း မူးယစ္ေဆးဝါးေရာင္းဝယ္ သုံးစြဲေနျခင္းကို ေလၽွာ႔ခ်ရန္ႏွင့္ ယခုထက္ပိုမိုေသာ အစီအမံမ်ားခ်မွတ္ေဆာင္႐ြက္ေပးရန္အစီအစဥ္ရွိ/မရွိ  သိရွိလိုပါေၾကာင္း ေမးျမန္းပါသည္။


 

ေျဖၾကားခ်က္ 

မန္မာႏိုင္ငံသည္ မူးယစ္ေဆးဝါးျပႆနာကို ကမၻာ့ႏိုင္ငံမ်ားနည္းတူ ႏွစ္ကာလၾကာရွည္စြာ ခံစားရလ်က္ ရွိပါေၾကာင္း၊ ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္တြင္ အစိုးရအဆက္ဆက္အေနျဖင့္ မူးယစ္ေဆးဝါးပေပ်ာက္ေရး အတြက္ အစြမ္းကုန္ႀကိဳးပမ္းေဆာင္႐ြက္ခဲ့ေသာ္လည္း လက္ေတြ႔နယ္ပယ္တြင္ စိန္ေခၚမႈမ်ားရင္ဆိုင္ေနရဆဲသာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း၊ မူးယစ္ေဆးဝါးျပႆနာကို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းရာတြင္ တားဆီးႏွိမ္နင္းေရးႏွင့္ တရားစီရင္‌ေရး မဟာဗ်ဴဟာတစ္ခုတည္းကိုသာ အသုံးျပဳ၍မရဘဲ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး၊ က်န္းမာေရးႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးက႑မ်ားကိုပါ ထည့္သြင္းေရးဆြဲရန္ လိုအပ္လာပါေၾကာင္း၊ ထို႔ေၾကာင့္ မူးယစ္ေဆးဝါးႏွင့္ စိတ္ကိုေျပာင္းလဲေစေသာေဆးဝါးမ်ား အႏၲရာယ္တားဆီးကာကြယ္ဗဟိုအဖြဲ႔သည္ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားအသီးသီးကပါဝင္ေသာ လုပ္ငန္းေကာ္မတီ ၁၀ ခုကို  ဖြဲ႔စည္းထားသည့္အျပင္ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္အဆင့္၊ ရပ္ကြက္/ေက်း႐ြာအုပ္စုအဆင့္ထိ အဆင့္ဆင့္ေသာ မူးယစ္ေဆးဝါးႏွင့္ စိတ္ကိုေျပာင္းလဲေစေသာေဆးဝါးမ်ား အႏၲရာယ္တားဆီးကာကြယ္ေရးအဖြဲ႔မ်ားကိုလည္း ဖြဲ႔စည္း ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိသည့္အျပင္ ေျမျပင္အေျခအေန လိုအပ္ခ်က္အေပၚမူတည္၍ Special Test Force မ်ားဖြဲ႔စည္း၍ မူးယစ္ေဆးဝါးဖမ္းဆီး ရရွိေရးအတြက္ တားဆီးႏွိမ္နင္းေရးလုပ္ငန္းမ်ားကိုလည္း ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႔၊ မူးယစ္ေဆးဝါးတားဆီးႏွိမ္နင္းေရးရဲတပ္ဖြဲ႔မွ ဖြဲ႔စည္းပုံအရ စုစုေပါင္းအင္အား ၃၃၃၄ ဦး ျဖစ္ေသာ္လည္း လက္ရွိအင္အား ၁၁၁၈ ဦးရွိသည့္အတြက္ ၂၇.၉၉ ရာခိုင္ႏႈန္းသာရွိသည့္အတြက္ အင္အားမ်ား ျပည့္မီႏိုင္ေရးကို စီမံခ်က္မ်ားျဖင့္ ေဆာင္႐ြက္လ်က္ ရွိပါေၾကာင္း၊ မူးယစ္တပ္ဖြဲ႔စု(၆) ကသာတြင္ မူးယစ္တားဆီး ႏွိမ္နင္းေရးတပ္ဖြဲ႔ ခြင့္ျပဳအင္အား အရာထမ္း၊ အမႈထမ္းစုစုေပါင္း ၃၆ ဦးျဖစ္ၿပီး လက္ရွိတြင္ ၁၆ ဦးျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းပုံ၏ ၄၄.၄၄ ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အပါအဝင္ ၿမိဳ႕နယ္ခုနစ္ၿမိဳ႕နယ္တြင္ မူးယစ္ေဆးဝါးတားဆီးႏွိမ္နင္းေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို နယ္ေျမရဲတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ား၊  အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း၊ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္း တားဆီးႏွိမ္နင္းေရးမ်ားေဆာင္႐ြက္ခဲ့သည့္အခါ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္အတြင္း မူးယစ္ေဆးဝါးအမႈ ေပါင္း ၉၇ မႈ၊ တရားခံ က်ား/မ စုစုေပါင္း ၁၈၇ ဦး၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ အမႈေပါင္း ၁၂၀၊ တရားခံ က်ား/မ စုစုေပါင္း ၂၀၇ ဦးဖမ္းဆီးရမိခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလမွ ၾသဂုတ္လ ၂ ရက္ေန႔ထိ မူးယစ္ေဆးဝါးအမႈေပါင္း ၇၆ မႈ ဖမ္းဆီးရမိခဲ့ရာတြင္ ဘိန္း ၇.၇၉၅ ကီလို၊ ဘိန္းျဖဴ ၆.၅၇ ကီလို၊ စိတ္ႂကြရူးသြပ္ေဆးျပား သုံးသိန္းေက်ာ္ဖမ္းဆီးရမိၿပီး က်ားတရားခံ ၁၃၀၊ မတရားခံ ၄ ဦး ေပါင္း ၁၃၄ ဦးကိုလည္း ဖမ္းဆီးအေရးယူႏိုင္ခဲ့ပါေၾကာင္း၊ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္း တားဆီးႏွိမ္နင္းေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို အဆက္မျပတ္ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိသည့့္အျပင္ ျပည္သူလူထုႏွင့္ ေက်ာင္းသားလူငယ္ထုအတြင္း မူးယစ္ေဆးဝါးျပန္႔ႏွံ႔ဝင္ေရာက္မႈမရွိေစေရးအတြက္ အေျခခံပညာ ေက်ာင္းမ်ား၊ ရပ္ကြက္/ေက်း႐ြာအုပ္စုမ်ားတြင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ လူမႈေရးအဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ ျပည္သူလူထု မ်ားႏွင့္ပူးေပါင္းၿပီး ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္အထိ ပညာေပးေဟာေျပာျခင္းမ်ားကို စုစုေပါင္းအႀကိမ္ ၁၀၆ ႀကိမ္ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး လူဦးေရစုစုေပါင္း ၂၀၀၀၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္ႏိုင္ခဲ့ပါေၾကာင္း၊ ထို႔အျပင္ ႏိုင္ငံတစ္ဝန္း ေဒသခံျပည္သူမ်ား၊ ဆရာဆရာမမ်ား၊ ေက်ာင္းသား၊ေက်ာင္းသူမ်ား၏ ပူးေပါင္းပါဝင္ေဆာင္႐ြက္မႈႏွင့္ မူးယစ္ ကင္းစင္က်ာင္း၊ မူးယစ္ကင္းစင္ရပ္ကြက္ ႏွင့္ မူးယစ္ကင္းစင္ေက်း႐ြာမ်ားကို တည္ေထာင္ေဆာင္႐ြက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္႐ြက္ခဲ့သည့္အခါ အထိုက္အေလ်ာက္ေအာင္ျမင္မႈမ်ား ရရွိေနသည့့္အတြက္ ျပည္သူလူထု၏ပူးေပါင္းပါဝင္ ေဆာင္႐ြက္မႈကိုရယူၿပီး ဆက္လက္တိုးခ်ဲ႕ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း၊ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္၊ ပင္ဝယ္ေက်း႐ြာအုပ္စု၊ ပင္ဝယ္ေက်း႐ြာကို မူးယစ္ကင္းစင္ေက်း႐ြာအျဖစ္ သတ္မွတ္ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ခဲ့ၿပီး ျပည္သူလူထု၏ပူးေပါင္း ေဆာင္႐ြက္မႈအားကိုရယူၿပီး က်န္ေက်း႐ြာမ်ားကိုလည္း တိုးခ်ဲ႕ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ေရး ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း၊ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္အပါအဝင္ ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလုံး မူးယစ္ေဆးဝါး ျပႆနာမ်ား ေလ်ာ့နည္းပေပ်ာက္ေစေရးအတြက္ ဘက္ေပါင္းစုံခ်ဥ္းကပ္မႈမ်ားပါဝင္ေသာ မူးယစ္ေဆးဝါး ထိန္းခ်ဳပ္ေရးမူဝါဒအသစ္ အျမန္ဆုံးေပၚထြက္လာေရးကို လမ္းျပေျမပုံ Road Map ေရးဆြဲခ်မွတ္ၿပီး လုပ္ငန္းစဥ္းမ်ားအတိုင္း ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိပါေၾကာင္း၊ လက္ရွိက်င့္သုံးေနေသာ ၁၃၉၃ ခုႏွစ္၊ မူးယစ္ေဆးဝါးႏွင့္စိတ္ကိုေျပာင္းလဲေစေသာ ေဆးဝါးမ်ားဆိုင္ရာဥပေဒကို လိုအပ္သည့္အတြက္ ဥပေဒမူၾကမ္းကို ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႔အစည္းအေဝး၏ သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္သို႔ ေပးပို႔ခဲ့ရာ ယခုအခါ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္တြင္ စတင္ေဆြးေႏြးလ်က္ရွိပါ၍ အင္းေတာ္ ၿမိဳ႕နယ္အပါအဝင္ ျမန္မာတစ္ႏိုင္ငံလုံးတြင္ မူးယစ္ေဆးဝါးအႏၲရာယ္ႀကိဳတင္ကာကြယ္ေရး၊ တားဆီးႏွိမ္နင္းေရး လုပ္ငန္းမ်ား တိုးျမႇင့္ေဆာင္႐ြက္လ်က္ရွိသည့္အျပင္ အင္းေတာ္ၿမိဳ႕နယ္က ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္ရာေနရာမ်ားသို႔ မူးယစ္ေဆးဝါးသယ္ေဆာင္ရာလမ္းေၾကာင္းေပၚတြင္ တည္ရွိေနသည့္အတြက္ မူးယစ္ေဆးဝါးတားဆီးႏွိမ္နင္းေရး တပ္ဖြဲ႔မွ အဖြဲ႔တစ္ဖြဲ႔ကို အင္းေတာ္ၿမိဳ႕တြင္ အေျချပဳထားရွိၿပီး နယ္ေျမရဲတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ား၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ ျပည္သူလူထု၏ ပူးေပါင္းပါဝင္မႈအားကိုရယူၿပီး တိုးျမႇင့္ေဆာင္႐ြက္သြားမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္းႏွင့္ ဝန္ထမ္းမ်ား၏ ပါဝင္ပတ္သက္မႈမ်ားရွိပါက ေဖာ္ထုတ္စစ္ေဆးအေရးယူမႈမ်ားကို ေဆာင္႐ြက္သြားမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း ရွင္းလင္း ေျဖၾကားပါသည္။

ေျဖၾကားသည္႔ ဌာန 
ျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ ဒုတိယဝန္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္စိုး
ေမးျမန္းသူ 
ေဒါက္တာေဒၚၿပဳံး (အင္းေတာ္)