Law Database | Mail | English Version

ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္

အက်ဥ္းခ်ဳပ္
    ဤစာတမ္းတိုတြင္ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္ႏွင့္စပ္လ်ဥ္းေသာ အခ်က္အလက္ မ်ားကို ျပဳစုတင္ျပထား ပါသည္။ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္သည္ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၊ ဆိုးလ္ၿမိဳ႕တြင္ တည္ရွိၿပီး လႊတ္ေတာ္တစ္ရပ္သာရွိ၍ National Assembly ဟုေခၚပါသည္။ တိုက္႐ိုက္ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ေသာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၂၄၆ ဦးႏွင့္ အခ်ိဳးက်  လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ၅၄ ဦး စုစုေပါင္းကိုယ္စားလွယ္ ၃၀၀ ဦးျဖင့္ လႊတ္ေတာ္ကိုဖြဲ႕စည္းထားပါသည္။ အမ်ိဳးသမီးလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၄၉ ဦး ပါဝင္ၿပီး ၁၆.၃၃ ရာခိုင္ႏႈန္းျဖစ္ပါသည္။ ေနာက္ဆုံးအေထြေထြေ႐ြးေကာက္ပြဲကို ၁၁-၄-၂၀၁၂ ရက္ ေန႔က က်င္းပခဲ့ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္၏ သက္တမ္းသည္ ၄ ႏွစ္ ျဖစ္ပါသည္။
ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၏ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကို ၁၇-၇-၁၉၄၈ ရက္ေန႔တြင္ အတည္ျပဳ ျပ႒ာန္းခဲ့ၿပီး ၂၉-၁၀-၁၉၈၇ ရက္ေန႔တြင္ ေနာက္ဆုံးျပင္ဆင္ခဲ့ပါသည္။ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ လႊတ္ေတာ္သည္ ေအာက္ပါေကာင္းမြန္ေသာအခ်က္မ်ားအား ၫႊန္ျပေနေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါသည္-
-    ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွ ကိုယ္စားလွယ္အခ်င္းခ်င္း လႊတ္ေတာ္လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ပိုမိုေကာင္း မြန္ရန္ ၫွိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ေရး အတြက္ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ား ဖြဲ႕စည္းထားရွိျခင္း၊
-    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အားလုံးပါဝင္ေသာေကာ္မတီမွ အေရးႀကီးေသာဥပေဒၾကမ္း မ်ားကို ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရး အဖြဲ႕မ်ား ၏ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးစဥ္းစားႏိုင္ျခင္း၊    
-    ေကာ္မတီမ်ားတြင္ အေၾကာင္းကိစၥရပ္မ်ား ေသခ်ာစိစစ္ႏိုင္ရန္အတြက္ ေကာ္မတီခြဲ ၃ ခုထိ ဖြဲ႕စည္းထားႏိုင္ျခင္း။


နိဒါန္း

 

၁။    OECD အဖြဲ႕ဝင္ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံျဖစ္၍ အာရွတိုက္၏ခ်မ္းသာႂကြယ္ဝေသာ ႏိုင္ငံ တစ္ႏိုင္ငံ ျဖစ္သည့္ ေတာင္ကိုရီးယားႏိုင္ငံ လႊတ္ေတာ္၏ ဖြဲ႕စည္းေဆာင္႐ြက္ပုံမ်ားကို ႏိုင္ငံတကာလႊတ္ေတာ္ မ်ားအားေလ့လာလိုသည့္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား အေထာက္အကူျဖစ္ေစရန္အတြက္ ေရးသားတင္ျပရျခင္းျဖစ္ပါသည္။

 

ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္သမိုင္း
၂။    ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံသည္ ၁၅-၈-၁၉၄၅ ရက္ေန႔တြင္ လြတ္လပ္ေရး ရရွိခဲ့ပါသည္။    ၁၂-၁၂-၁၉၄၆  ရက္ေန႔တြင္ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၏ဥပေဒျပဳေကာင္စီ တစ္ခုျဖစ္ေသာ  South Chosun  Provisional Legislative Council မွ လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏အေျခခံ အုတ္ျမစ္ျဖစ္ေသာ လႊတ္ေတာ္ေ႐ြးေကာက္ပြဲဥပေဒကိုေရးဆြဲရန္ အစည္းအေဝးျပဳလုပ္ခဲ့ပါသည္။ ၃၁-၅-၁၉၄၈ ရက္ေန႔တြင္ ဆိုးလ္ၿမိဳ႕ရွိၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမတြင္ ဥပေဒျပဳလႊတ္ေတာ္ကို စတင္က်င္းပခဲ့ ပါသည္။  ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒအရ လႊတ္ေတာ္တစ္ရပ္သည္ ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ အနည္းဆုံး ၂၀၀ ဦးပါဝင္ရပါသည္။ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ အေထြေထြ ေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ ၂၉၉ ဦးရွိၿပီး မဲဆႏၵနယ္တစ္ခုစီမွ တိုက္႐ိုက္တင္ေျမႇာက္သူ ၂၂၄ ဦးရွိၿပီး ႏိုင္ငံေရးပါတီအသီးသီးမွ အခ်ိဳးက်ကိုယ္စားျပဳစနစ္ျဖင့္ ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ထားသူ ၇၅ ဦးရွိပါသည္။   ၁၁-၄-၂၀၁၂   ရက္ေန႔ကက်င္းပခဲ့ေသာ ေ႐ြးေကာက္ပြဲအၿပီးတြင္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲဥပေဒအရ ယခင္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေရ ၂၉၉ ဦးမွ ၃၀၀ ဦးအထိ ျပင္ဆင္သတ္မွတ္ခဲ့ပါသည္။   ၄ ႀကိမ္ေျမာက္သမၼတႏိုင္ငံ (၁၉၇၂ ခုႏွစ္ မွ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္အထိ) ႏွင့္ ၅ ႀကိမ္ေျမာက္သမၼတႏိုင္ငံ (၁၉၈၀ ခုႏွစ္ မွ ၁၉၈၇ ခုႏွစ္အထိ) မ်ားတြင္ အာဏာရွင္စနစ္အားေျပာင္းလဲခဲ့ၿပီးေနာက္ ၆ ႀကိမ္ေျမာက္သမၼတႏိုင္ငံ၌ သမၼတက လႊတ္ေတာ္အားပယ္ဖ်က္ရန္ ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ျခင္းမရွိပါေၾကာင္း သိရွိရပါသည္။  

ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္(National Assembly)
၃။    ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္သည္ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၊ ဆိုးလ္ၿမိဳ႕တြင္တည္ရွိၿပီး  လႊတ္ေတာ္တစ္ရပ္သာရွိ၍ National Assembly ဟုေခၚပါသည္။ ေနာက္ဆုံးအေထြေထြ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို ၁၁-၄-၂၀၁၂  ရက္ေန႔က က်င္းပခဲ့ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္၏ သက္တမ္းမွာ ၄ ႏွစ္ ျဖစ္ပါသည္။ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္၏ ဖြဲ႕စည္းေဆာင္႐ြက္မႈမ်ားမွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ပါသည္-
(က)    ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ျခင္း။      တိုက္႐ိုက္ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ေသာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၂၄၆ ဦးႏွင့္ အခ်ိဳးက်ကိုယ္စားျပဳစနစ္ျဖင့္ တင္ေျမႇာက္ေသာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၅၄ ဦး၊ စုစုေပါင္းကိုယ္စားလွယ္ ၃၀၀ ဦးျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထား ပါသည္။ အမ်ိဳးသမီးလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ၄၉ ဦး ပါဝင္ၿပီး ၁၆.၃၃ ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖစ္ပါသည္။     
(ခ)    ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္ပုံ။    ေတာင္ကိုရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္၏ ဖြဲ႕စည္းတည္ ေဆာက္ပုံ မွာ ေအာက္ပါ အတိုင္း ျဖစ္ပါသည္-

(ဂ)    ေတာင္ကိုးရီးယားလႊတ္ေတာ္တြင္ ပါဝင္ေသာပါတီမ်ားႏွင့္ ကိုယ္စားလွယ္အေရ အတြက္။    ေတာင္ကိုးရီးယား လႊတ္ေတာ္တြင္ပါဝင္ေသာ ပါတီမ်ားႏွင့္ ပါတီမ်ား၏ ကိုယ္စားလွယ္ပါဝင္မႈ အေရအတြက္မွာ ေအာက္ပါ အတိုင္းျဖစ္ပါသည္-

No

Political Party

Majority

PR

Total  

1

Saenuri Party (New Frontier Party)

127

25

152

2

Democratic United Party (DUP)

106

21

127

3

United Progressive

7

6

13

4

Liberty Forward Party (LFP)

3

2

5

5

Independents

3

0

3

6

Total

246

54

300

 
 I

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ဥပေဒျပဳေရးအာဏာ
၄။    ဥပေဒျပဳေရးအာဏာအား လႊတ္ေတာ္သို႔ တရားဝင္အပ္ႏွင္းထားေၾကာင္းသိရွိရပါသည္။

ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ
၅။    ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၏ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကို ၁၇-၇-၁၉၄၈ ရက္ေန႔တြင္ အတည္ ျပဳျပ႒ာန္းခဲ့ၿပီး ၂၉-၁၀-၁၉၈၇ ရက္ေန႔တြင္ ေနာက္ဆုံးျပင္ဆင္ခဲ့ပါသည္။ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒကို ၉ ႀကိမ္ျပင္ဆင္ခဲ့ၿပီး ၁၉၆၀၊ ၁၉၆၂၊ ၁၉၇၂၊ ၁၉၈၀၊ ၁၉၈၇ ခုႏွစ္မ်ားတြင္ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ တစ္ခုလုံးနီးပါးကို ေျပာင္းလဲျပင္ဆင္ေရးဆြဲခဲ့ပါသည္။  ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ တြင္ အခန္းေပါင္း ၁၀ ခန္းႏွင့္ ျပ႒ာန္းခ်က္အပိုဒ္ ၁၃၀ ပိုဒ္ ပါဝင္ပါသည္။ အခန္း ၁ တြင္ အေထြေထြျပ႒ာန္းခ်က္မ်ား၊ အခန္း ၂ တြင္ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္တာဝန္မ်ား၊ အခန္း ၃ တြင္ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္၊ အခန္း ၄ တြင္ အစိုးရအဖြဲ႕၊ အခန္း ၅ တြင္ တရားစီရင္ေရး၊ အခန္း ၆ တြင္ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒႏွင့္ကိုက္ညီေသာ တရားစီရင္ေရး၊ အခန္း ၇ တြင္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊ အခန္း ၈ တြင္ ေဒသဆိုင္ရာကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ အခန္း ၉ တြင္ စီးပြားေရး၊ အခန္း ၁၀ တြင္ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ျဖည့္စြက္ခ်က္မ်ားဟူ၍ ေဖာ္ျပ ပါရွိပါသည္။

ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၏ဥပေဒျပဳပုံအဆင့္ဆင့္
၆။    ဥပေဒၾကမ္းမ်ားကို ပုံမွန္အားျဖင့္ ဗဟိုအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕အစည္းမွေရးဆြဲရၿပီး ယင္းဥပေဒ ၾကမ္းမ်ားသည္ ဝန္ႀကီးဌာန ၂ ခုထက္ပို၍သက္ဆိုင္ေနပါက သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္း၍ေရးဆြဲရပါသည္။ ဥပေဒၾကမ္းေရးဆြဲၿပီးသည့္ေနာက္တြင္ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနမ်ား ႏွင့္အေသးစိတ္ေဆြးေႏြးရပါသည္။ လိုအပ္လၽွင္ ယင္းဥပေဒၾကမ္းကို အစိုးရအဖြဲ႕အာဏာရပါတီ ႏွင့္အတိုက္အခံပါတီမ်ားအၾကား ေပါင္းစပ္ၫွိႏႈိင္းမႈျပဳလုပ္ရပါသည္။
၇။    ျပည္သူလူထု၏သုံးသပ္ခ်က္မ်ားကိုရယူႏိုင္ရန္ ယင္းဥပေဒၾကမ္းကို ရက္ေပါင္း ၂၀ ထက္ မနည္းႀကိဳတင္၍ ျဖန္႔ေဝရပါသည္။ အကယ္၍ ျပည္သူလူထုထံမွသုံးသပ္ခ်က္မ်ားရွိလၽွင္ ၎တို႔ ၏အျမင္မ်ားကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည္ျဖစ္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္ အခ်ိဳ႕ေသာအထူးဥပေဒမ်ား၊ နည္းဥပေဒမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ႀကိဳတင္ျဖန္႔ေဝျခင္းျပဳလုပ္ရန္မလိုပါ။ ဥပေဒၾကမ္းတြင္ ျပည္သူ လူထု၏ အခြင့္အေရးမ်ားကိုကန္႔သတ္ထားျခင္း၊ အစိုးရ သို႔မဟုတ္ ေဒသဆိုင္ရာအုပ္ခ်ဳပ္ေရး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ၎တို႔၏အခြင့္အာဏာမ်ားကိုအသုံးျပဳ၍ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ရပိုင္ခြင့္မ်ားကို ကန္႔သတ္ေရးဆြဲထားျခင္း ရွိ မရွိကို စည္းမ်ဥ္းမ်ား ျပဳျပင္ေရးေကာ္မတီ(Regulatory Reform Committee) မွ စစ္ေဆးရပါသည္။
၈။     ထို႔ေနာက္ ဥပေဒျပဳေရးဝန္ႀကီးဌာနသည္ ဥပေဒစကားရပ္ဆိုင္ရာေဝါဟာရမ်ားႏွင့္ အခ်က္ အလက္မ်ားကို အေသးစိတ္စစ္ေဆးရပါသည္။ ထို႔ျပင္ ၎ေဝါဟာရအသုံးအႏႈန္းမ်ားသည္ ႏိုင္ငံ ေတာ္၏ေမၽွာ္မွန္းခ်က္ကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ကိုက္ညီမႈ ရွိ မရွိ၊ လက္ေတြ႕လုပ္ေဆာင္ႏိုင္သည့္ အေနအ ထား ရွိ မရွိ၊ အထူးအက္ဥပေဒမ်ား၊ နည္းဥပေဒမ်ားႏွင့္လိုက္ေလ်ာညီေထြမႈ ရွိ မရွိ စစ္ေဆးရပါ သည္။ ဥပေဒၾကမ္း၏အဓိကအခ်က္မ်ားကို ႏိုင္ငံေတာ္ေကာင္စီအစည္းအေဝးတြင္ ေဆြးေႏြးႏိုင္ ရန္ ဒုတိယဝန္ႀကီးအစည္းအေဝးတြင္ ႀကိဳတင္ေဆြးေႏြးရပါသည္။ သို႔ေသာ္အေရးေပၚအေျခအေန တြင္ မည္သည့္ဥပေဒၾကမ္းမဆို ဒုတိယဝန္ႀကီးအစည္းအေဝးတြင္မေဆြးေႏြးဘဲ ႏိုင္ငံေတာ္ ေကာင္စီအစည္းအေဝးတြင္ တိုက္႐ိုက္ေဆြးေႏြးပါသည္။
၉။    ဥပေဒၾကမ္းမ်ားကိုေဆြးေႏြးရန္ အျမင့္ဆုံးေနရာတစ္ခုျဖစ္ေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ေကာင္စီသည္  မူဝါဒခ်မွတ္ေရးတြင္ အျမင့္ဆုံးျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၏ ဥပေဒျပဳရျခင္းအေၾကာင္း ႏွင့္ပတ္သက္ေသာကိစၥရပ္မ်ားကို ၾကားနာ၍ ရွင္းလင္းဆုံးျဖတ္ေပးပါသည္။ ႏိုင္ငံေတာ္ေကာင္စီ မွ သုံးသပ္ၿပီးေသာဥပေဒၾကမ္းမ်ားႏွင့္ ဥပေဒကဲ့သို႔ အာဏာတည္ေသာ အမိန္႔မ်ားသည္ ဝန္ႀကီး ခ်ဳပ္ႏွင့္ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနမ်ားမွ လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီး သည့္ေနာက္တြင္ သမၼတ၏လက္မွတ္ လိုအပ္ပါသည္။ သမၼတလက္မွတ္ထိုးၿပီးေနာက္တြင္ ဥပေဒျပဳေရးဝန္ႀကီးဌာနအဖြဲ႕က ဥပေဒၾကမ္း ကို လႊတ္ေတာ္သို႔ခ်က္ခ်င္းတင္သြင္းရပါသည္။ လႊတ္ေတာ္သို႔ေရာက္ရွိၿပီးေနာက္ ဥကၠ႒သည္ ဥပေဒၾကမ္းကိုလႊတ္ေတာ္သို႔ တင္သြင္းရပါသည္။ ထို႔ေနာက္ သက္ဆိုင္ရာေကာ္မတီမ်ားသို႔ လႊဲေျပာင္း ေပးရပါသည္။ သက္ဆိုင္ရာေကာ္မတီမွ သုံးသပ္ေဆြးေႏြးၿပီးေနာက္ လႊတ္ေတာ္အတြင္း ေဆြးေႏြးရန္ လႊတ္ေတာ္အစီအစဥ္တြင္ ထည့္သြင္းရပါသည္။ လိုအပ္လၽွင္ ေကာ္မတီခြဲမ်ားျဖင့္လည္းခြဲ၍ ေဆြးေႏြးေလ့ရွိပါသည္။
၁၀။     အေရးႀကီးသည့္ ဥပေဒၾကမ္းမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအားလုံး ပါဝင္ေသာေကာ္မတီက စစ္ေဆးပါသည္။ ဥပေဒၾကမ္းကိုစစ္ေဆးၿပီးလၽွင္ ဥပေဒဆိုင္ရာစကားရပ္ မ်ားကိုစစ္ေဆးရန္ ဥပေဒျပဳေရးႏွင့္ တရားစီရင္ေရးေကာ္မတီသို႔  လႊဲေျပာင္းေပးရပါသည္။ ထို႔ ေနာက္ ယင္းဥပေဒၾကမ္းကို လႊတ္ေတာ္ အတြင္း အစည္း အေဝးတြင္ ေဆြးေႏြးဆုံးျဖတ္ရပါသည္။ ဥပေဒျပဳေရး ဝန္ႀကီးဌာနသည္ လႊတ္ေတာ္က ဆုံးျဖတ္လိုက္ေသာ ဥပေဒၾကမ္းေၾကညာခ်က္ မူၾကမ္းကိုျပင္ဆင္ ရမည္ျဖစ္ၿပီး ယင္းမူၾကမ္းကိုႏိုင္ငံေတာ္ေကာင္စီသို႔ တင္သြင္းရပါသည္။ အကယ္၍ ယင္းဥပေဒ ၾကမ္းႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ သေဘာထားကြဲလြဲခ်က္မ်ားရွိပါက သမၼတသည္ ယင္းဥပေဒၾကမ္းကို အစိုးရ အဖြဲ႕သို႔ေပးပို႔သည့္ေန႔မွစ၍ ၁၅ ရက္အတြင္း သေဘာထား ကြဲလြဲခ်က္မ်ားကို ေဆြးေႏြးရန္ လႊတ္ေတာ္သို႔ ျပန္လည္ေပးပို႔ရ ပါသည္။ ႏိုင္ငံေတာ္ေကာင္စီက ဆုံးျဖတ္ လိုက္ေသာ ဥပေဒၾကမ္း ကို ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနမ်ား လက္မွတ္ေရး ထိုးၿပီးသည့္ ေနာက္တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတမွ လက္မွတ္ေရးထိုးရန္လိုအပ္ပါသည္။ ထို႔ေနာက္ ယင္းဥပေဒၾကမ္း ကို အစိုးရျပန္တမ္းတြင္ ထည့္သြင္းေၾကညာပါသည္။ ဥပေဒျပဳလုပ္ငန္းစဥ္ အဆင့္ဆင့္ အား ေအာက္ပါပုံျပဇယားျဖင့္ တင္ျပ အပ္ပါသည္-

              

 

အက္ဥပေဒ------(၁-၁၅)

သမၼတႏွင့္ဆိုင္ေသာ အမိန္႔မ်ား-------(၁-၈)        ၁၅
ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ဆိုင္ေသာ အမိန္႔မ်ား---(၁-၄)       ၁၅
ဝန္ႀကီးႏွင့္ဆိုင္ေသာ အမိန္႔မ်ား----(၁-၄)     A      B     

ပုံမွန္အစည္းအေဝးအလိုက္ ဥပေဒၾကမ္းေဆာင္႐ြက္ႏိုင္မႈ
၁၁။    ပုံမွန္အစည္းအေဝးအလိုက္ ဥပေဒၾကမ္းေဆာင္႐ြက္ႏိုင္မႈမ်ားမွာ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါသည္-

ေ႐ြးေကာက္ခံလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား

 

၁၂။    သက္ဆိုင္ရာမဲဆႏၵနယ္အသီးသီးမွ ေ႐ြးေကာက္ခံလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ စပ္ဆိုင္ ေသာအခ်က္အလက္မ်ား မွာ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါသည္-
(က)    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ပုံ။    အသက္ ၁၉ ႏွစ္ျပည့္သူ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံသား တိုင္းသည္ မဲေပးပိုင္ခြင့္ရွိၿပီး အသက္ ၂၅ ႏွစ္ျပည့္ၿပီး ေသာ ယင္းႏိုင္ငံသားတိုင္းသည္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ခြင့္ရွိပါ သည္။ ေ႐ြးေကာက္ခံလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားသည္ မိမိႏိုင္ငံတြင္ အနည္းဆုံး ၅ ႏွစ္ ေနထိုင္သူ ျဖစ္ရပါမည္။  ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏သက္တမ္းသည္ ၄ ႏွစ္ ျဖစ္ပါသည္။
(ခ)    ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏အခြင့္အေရးမ်ား။     လူသိရွင္ၾကားက်ဴးလြန္ေသာကိစၥရပ္ မ်ားမွတစ္ပါး လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးက်င္းပေနစဥ္အတြင္း လႊတ္ေတာ္၏ခြင့္ျပဳ ခ်က္မရဘဲ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကို ဖမ္းဆီးျခင္း သို႔မဟုတ္ ထိန္းသိမ္းျခင္း ျပဳလုပ္ ခြင့္မရွိပါ။ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ လႊတ္ေတာ္အတြင္း ၎တို႔ႏွင့္သက္ဆိုင္ေသာ ေဆြးေႏြး ခ်က္မ်ားေျပာၾကားျခင္း သို႔မဟုတ္ ဆႏၵမဲေပးျခင္းမ်ားအတြက္ တာဝန္ရွိ ျခင္းမွ ကင္းလြတ္ခြင့္ ရွိပါသည္။
(ဂ)    ကိုယ္စားလွယ္မ်ားလိုက္နာရမည့္အခ်က္မ်ား။    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ တစ္ေယာက္သည္ ဥပေဒ အျဖစ္ထုတ္ျပန္ထားေသာ အျခားေသာရာထူးမ်ားတြင္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ျခင္းမျပဳရပါ။ ေျဖာင့္မတ္မွန္ကန္စြာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ရမည္ ျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္၏အက်ိဳးစီးပြားကို ဦးစားေပး တာဝန္ထမ္းေဆာင္ရပါသည္။ ၎၏အာဏာကို အလြဲသုံးစားလုပ္ပိုင္ခြင့္မရွိေၾကာင္း ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒတြင္ ျပ႒ာန္းထားပါသည္။ ထို႔ျပင္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္တစ္ေယာက္သည္ ၎၏ ဂုဏ္သိကၡာကိုထိန္းသိမ္းရမည္ျဖစ္ၿပီးလႊတ္ေတာ္ပုံမွန္အစည္းအေဝးမ်ား၊ ေကာ္မတီ အစည္းအေဝးမ်ားကို တက္ေရာက္ရမည္ျဖစ္ၿပီး လႊတ္ေတာ္မွ ခ်မွတ္ထားေသာဥပေဒ မ်ားႏွင့္ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းမ်ားကို လိုက္နာက်င့္ႀကံရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း လႊတ္ေတာ္ အက္ဥပေဒတြင္ ျပ႒ာန္းထားပါသည္။
(ဃ)    ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္မွရပ္စဲႏိုင္ျခင္း။        ကိုယ္စားလွယ္မ်ားတြင္ ေအာက္ပါ အခ်က္မ်ားေတြ႕ရွိပါက ကိုယ္စားလွယ္ အျဖစ္မွ ဆုံး႐ႈံးႏိုင္ပါသည္-
    (၁)    ဥပေဒတြင္တားျမစ္ထားေသာလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ကိုင္ေနျခင္း၊
(၂)    ကိုယ္ေရးကိုယ္တာကိစၥမ်ားတြင္ အာဏာကိုလႊဲမွားစြာအသုံးခ်ျခင္း၊
(၃)    ေ႐ြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ရန္သတ္မွတ္ထားေသာ အရည္အခ်င္း မ်ားႏွင့္မကိုက္ညီျခင္း၊
(၄)    တရား႐ုံးက ေ႐ြးေကာက္ပြဲ သို႔မဟုတ္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ျငင္းပယ္ျခင္း၊
(၅)    ကိုယ္စားလွယ္အရည္အခ်င္းမ်ားႏွင့္ မကိုက္ညီေၾကာင္းလႊတ္ေတာ္မွ စစ္ေဆး ေတြ႕ရွိျခင္း၊
(၆)    အခ်ိဳးက်ကိုယ္စားျပဳစနစ္ျဖင့္ ေ႐ြးေကာက္ခံထားရေသာ ကိုယ္စားလွယ္ တစ္ေယာက္သည္ မိမိ၏ပါတီမွႏုတ္ထြက္ျခင္း(သို႔)အျခားပါတီသို႔ ကူးေျပာင္း ျခင္းတို႔ျဖစ္ပါသည္။

 

ဥကၠ႒ႏွင့္ ဒုတိယဥကၠ႒ေ႐ြးေကာက္ပုံစနစ္
၁၃။    လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ရာထူးေနရာမ်ားအတြက္ ဥကၠ႒ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို ၂  ႀကိမ္က်င္းပပါ သည္။  ပထမအႀကိမ္ဥကၠ႒ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို အေထြေထြေ႐ြးေကာက္ပြဲၿပီးသည့္ေနာက္ ဥပေဒျပဳ ေရးလုပ္ငန္းမ်ားမစတင္မီ မ်က္ႏွာစုံညီအစည္းအေဝး၌ ၇ ရက္ထက္မပိုေသာ အခ်ိန္အတြင္း က်င္းပေပးရပါသည္။ ဒုတိယအႀကိမ္ဥကၠ႒ေ႐ြးေကာက္ပြဲကိုလည္း ပထမလႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏ သက္တမ္းမကုန္မီ ၅ ရက္ အတြင္း က်င္းပေပးရပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ ၁ ေယာက္ႏွင့္ ဒုတိယဥကၠ႒ ၂ ေယာက္ ရွိပါသည္။   
၁၄။    ဥကၠ႒ႏွင့္ဒုတိယဥကၠ႒အား လၽွိဳ႕ဝွက္ေ႐ြးခ်ယ္၍ အမ်ားစုမဲဆႏၵျဖင့္ တင္ေျမႇာက္ပါသည္။ ဥကၠ႒ႏွင့္ ဒုတိယဥကၠ႒ေနရာလစ္လပ္ပါက အထူးေ႐ြးေကာက္ပြဲကို အခ်ိန္မဆိုင္းဘဲ က်င္းပေပး ရမည္ျဖစ္ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒အျဖစ္ ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ခံရသူသည္ ဥကၠ႒တာဝန္စတင္ ထမ္းေဆာင္သည့္ေန႔မွစ၍ မည္သည့္ပါတီႏွင့္မွ မသက္ဆိုင္ေတာ့ပါ။ သို႔ေသာ္ သက္တမ္းၿပီးဆုံး ခ်ိန္တြင္ ဥကၠ႒ရာထူးမထမ္းေဆာင္ခင္က အဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္ခဲ့သည့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီသို႔ အဖြဲ႕ဝင္အျဖစ္ ျပန္လည္ဝင္ေရာက္ခြင့္ရွိပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒သည္ ၎၏တာဝန္မ်ားကို မေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ လၽွင္ ၎၏ကိုယ္စား ဥကၠ႒ကခန္႔အပ္ထားေသာ ဒုတိယဥကၠ႒က ေဆာင္႐ြက္ရပါသည္။
၁၅။    ဥကၠ႒ကိုယ္စားေဆာင္႐ြက္ေသာ ဒုတိယဥကၠ႒သည္ ဥကၠ႒ကဲ့သို႔တူညီေသာလုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိ ပါသည္။ ဥကၠ႒ႏွင့္ဒုတိယဥကၠ႒ ၂ ဦးစလုံး၎တို႔၏တာဝန္မ်ားကို မေဆာင္႐ြက္ႏိုင္လၽွင္ ဥကၠ႒ ၏ကိုယ္စားလွယ္ကိုေ႐ြးခ်ယ္၍ ယာယီဥကၠ႒ (Speaker Pro Tempor) ကိုတင္ေျမႇာက္ရပါသည္။ ယာယီဥကၠ႒အား လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ထက္ဝက္ေက်ာ္ တက္ေရာက္ေသာအစည္းအေဝးတြင္ ယင္းကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ ထက္ဝက္ေက်ာ္က လၽွိဳ႕ဝွက္မဲေပးစနစ္ျဖင့္ ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒မွာ Chung Ui Hwa ျဖစ္၍ ဒုတိယဥကၠ႒ ၂ ေယာက္မွာ Jeon Kab Yoon ႏွင့္ Lee Seok Hyun ျဖစ္ပါသည္။ ဥကၠ႒ႏွင့္ဒုတိယဥကၠ႒၏ သက္တမ္းသည္ ၂ ႏွစ္ ျဖစ္ပါသည္။  

လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏လုပ္ငန္းတာဝန္မ်ား
၁၆။    လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒သည္ လႊတ္ေတာ္ကို ကိုယ္စားျပဳပါသည္။ လႊတ္ေတာ္၏လုပ္ထုံးလုပ္နည္း မ်ားကိုလိုက္နာ၍ အမိန္႔ႏွင့္ၫႊန္ၾကားခ်က္မ်ားကိုထိန္းသိမ္းရပါသည္။ လႊတ္ေတာ္၏အေရးကိစၥရပ္ မ်ားကို ႀကီးၾကပ္ကြပ္ကဲရပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏လုပ္ငန္းတာဝန္မ်ားမွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ပါသည္-

(က)    အစည္းအေဝးဆိုင္ရာလုပ္ငန္းတာဝန္မ်ား
(၁)     လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးက်င္းပရန္ အစည္းအေဝးစတင္ျခင္း၊ ရပ္နားျခင္း ႏွင့္ေ႐ြ႕ဆိုင္းျခင္း၊
(၂)    ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒႏွင့္ တည္ၿမဲအမိန္႔မ်ားအား ေလးစားလိုက္နာရန္   အတြက္ စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊
(၃)    လႊတ္ေတာ္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ ေၾကညာခ်က္မ်ားထုတ္ျပန္ျခင္း၊
(၄)    လႊတ္ေတာ္အားထိန္းသိမ္းရမည့္ ဥကၠ႒၏တာဝန္ႏွင့္အညီ လႊတ္ေတာ္ အတြင္း ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားေရးအတြက္ လိုအပ္ပါက ရဲတပ္ဖြဲ႕အား အကူအညီ ေတာင္းခံ၍ ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ျခင္း၊
(၅)    လႊတ္ေတာ္တြင္းေဆြးေႏြးမည့္သူမ်ား၏ အမည္စာရင္းမ်ားအား ထုတ္ျပန္ ျခင္းႏွင့္ျပန္လည္႐ုပ္သိမ္းႏိုင္ျခင္း၊
(၆)    ဥပေဒျပင္ဆင္မႈမ်ားႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အစီအစဥ္ကို မဲေပးရန္ ထည့္သြင္း ႏိုင္ျခင္း၊
(၇)    မဲေပးရန္ေၾကညာျခင္းႏွင့္မည္ကဲ့သို႔မဲေပးရမည့္နည္းလမ္းကို ဆုံးျဖတ္ျခင္း၊
(၈)    မဲခြဲဆုံးျဖတ္မည့္အစီအစဥ္ကို ရွင္းလင္းေျပာၾကားမႈျပဳလုပ္ႏိုင္ၿပီး ထြက္ေပၚ လာေသာ မဲရလဒ္အားပယ္ဖ်က္ႏိုင္ျခင္း၊
(၉)    ဆုံးျဖတ္ခ်က္မ်ားအတြက္ မဲခြဲရာတြင္သတ္မွတ္ထားသည့္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ ျပည့္မျပည့္စိစစ္ျခင္း၊
(၁၀)    ဆုံးျဖတ္ခ်က္မ်ား၊ ေဆြးေႏြးခ်က္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အခ်က္မ်ားကို မွန္ မမွန္ စစ္ေဆးျခင္း၊
(၁၁)    လႊတ္ေတာ္၏ အသက္တမၽွအေရးႀကီးေသာ စည္းမ်ဥ္းမ်ားႏွင့္ လုပ္ထုံး လုပ္နည္းမ်ားကို အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုျခင္း၊

(ခ)    လႊတ္ေတာ္ဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ားအား ႀကီးၾကပ္ျခင္း
        (၁)    လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးက်င္းပျခင္း၊
        (၂)    အစည္းအေဝးအစီအစဥ္မ်ားခ်မွတ္ျခင္း၊
        (၃)    ေဆြးေႏြးေျပာဆိုရမည့္အခ်ိန္မ်ားကို သတ္မွတ္ေပးျခင္း၊
(၄)    ဥပေဒၾကမ္းႏွင့္ျပင္ဆင္ခ်က္မ်ားကို သက္ဆိုင္ရာေကာ္မတီသို႔ ေလ့လာသုံးသပ္ တင္ျပရန္ လႊဲေျပာင္းေပးျခင္း၊
(၅)    ေကာ္မတီမ်ားသို႔ခြဲေဝထားေသာ လုပ္ပိုင္ခြင့္တာဝန္တြင္ မပါဝင္ေသာကိစၥရပ္ မ်ားေပၚေပါက္လာပါက မည္သည့္အၿမဲတမ္းေကာ္မတီမွ တာဝန္ယူေဆာင္ ႐ြက္ရမည္ကို သတ္မွတ္ေပးျခင္း၊
(၆)    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား အားလုံးပါဝင္ေသာေကာ္မတီ၏ ဥကၠ႒အား သတ္မွတ္ႏိုင္ျခင္း၊

(ဂ)    လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏လုပ္ပိုင္ခြင့္
(၁)    လႊတ္ေတာ္႐ုံးၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္၊ စာၾကည့္တိုက္မႉးႏွင့္ လႊတ္ေတာ္ရသုံးခန္႔ မွန္းေျခေငြစာရင္း႐ုံး၏ အႀကီးအကဲအား ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ား သို႔မဟုတ္ လႊတ္ေတာ္ဦးေဆာင္ေကာ္မတီမ်ားႏွင့္ၫွိႏႈိင္း၍ ခန္႔အပ္ႏိုင္ျခင္းႏွင့္ ဖယ္ရွားႏိုင္ျခင္း၊
(၂)    ဥပေဒေရးရာႏွင့္ပတ္သက္ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားေဆာင္႐ြက္ရန္အတြက္ ဝန္ထမ္း မ်ားအား တာဝန္ေပးျခင္း၊ ကြပ္ကဲျခင္း၊ ဖယ္ရွားျခင္းျပဳလုပ္ႏိုင္ျခင္း၊
(၃)    လႊတ္ေတာ္၏ ရသုံးခန္႔မွန္းေျခေငြစာရင္းကို လႊတ္ေတာ္ဦးေဆာင္ေကာ္မတီ ၏ သေဘာတူညီမႈျဖင့္ အစိုးရအဖြဲ႕သို႔တင္သြင္းျခင္း၊
(၄)    လႊတ္ေတာ္၏ သီးသန္႔ရန္ပုံေငြသုံးစြဲျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ အတည္ျပဳေပးျခင္း၊
(၅)    အဆိုျပဳထားသည့္ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒခုံ႐ုံးမွ အဖြဲ႕ဝင္ ၃ ဦးႏွင့္ အမ်ိဳးသား ေ႐ြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္မွ အဖြဲ႕ဝင္ ၃ ဦးတို႔အား ခန္႔အပ္ႏိုင္ေရးအတြက္ အမည္ စာရင္းတင္သြင္းႏိုင္ျခင္း၊
(၆)    စာရင္းစစ္ခ်ဳပ္အား အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ကို စစ္ေဆးေမးျမန္းရန္အတြက္ ေတာင္းဆိုႏိုင္ျခင္း၊
(၇)    လိုအပ္သည့္အခ်ိန္တြင္ လႊတ္ေတာ္ဦးေဆာင္အဖြဲ႕၏ သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕အား ေစလႊတ္ေပးပါရန္ အစိုးရအဖြဲ႕သို႔ ေတာင္းခံႏိုင္ျခင္း၊

(ဃ)    အျခားေသာလုပ္ငန္းတာဝန္မ်ား
(၁)    ဥပေဒျပဳေရးႏွင့္ပတ္သက္ေသာျငင္းခုံေဆြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ပါဝင္ေဆြးေႏြးႏိုင္ျခင္း၊
(၂)    လိုအပ္သည့္အခ်ိန္တြင္ မဲေပးႏိုင္ခြင့္ အခြင့္အေရးရွိျခင္းတို႔ျဖစ္ပါသည္။

ေကာ္မတီဥကၠ႒    
၁၇။    ေကာ္မတီဥကၠ႒သည္ သက္ဆိုင္ရာအၿမဲတမ္းေကာ္မတီကိုကိုယ္စားျပဳပါသည္။ ေကာ္မတီ ဥကၠ႒မ်ား၏သက္တမ္းသည္ ၂ ႏွစ္ျဖစ္ပါသည္။
(က)    ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ျခင္း။    ေကာ္မတီဥကၠ႒ကိုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ထက္ဝက္ ေက်ာ္တက္ေရာက္ေသာ လႊတ္ေတာ္တြင္ လၽွိဳ႕ဝွက္ဆႏၵမဲေပး၍ အမ်ားစု၏ဆႏၵျဖင့္ ေ႐ြးခ်ယ္ရပါသည္။ ေကာ္မတီတစ္ခုစီလၽွင္ ပါဝင္ေသာ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ားမွ ဒုတိယဥကၠ႒တစ္ဦး စီေ႐ြးခ်ယ္ထားၿပီး ၎ဥကၠ႒တာဝန္ မထမ္းေဆာင္ႏိုင္ပါက ကိုယ္စားတာဝန္ ထမ္းေဆာင္ေပးရပါသည္။
(ခ)    လုပ္ငန္းတာ၀န္မ်ား။        သက္ဆိုင္ရာေကာ္မတီႏွင့္ပတ္သက္ေသာ စည္းမ်ဥ္း၊ အမိန္႔၊ ၫႊန္ၾကားခ်က္မ်ားကိုခ်မွတ္ရပါသည္။ သက္ဆိုင္ရာေကာ္မတီ၏ လုပ္ငန္း တာဝန္မ်ားကို ႀကီးၾကပ္ရပါသည္။
(ဂ)    ဥကၠ႒အျဖစ္မွႏုတ္ထြက္ျခင္း။ ေကာ္မတီဥကၠ႒သည္လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝး က်င္းပေနစဥ္အတြင္း လႊတ္ေတာ္၏သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ေကာ္မတီဥကၠ႒ရာထူးမွ ႏုတ္ထြက္ႏိုင္ပါသည္။ အကယ္၍ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးရပ္နားေနခ်ိန္ျဖစ္လၽွင္ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္လည္း ရာထူးမွ ႏုတ္ထြက္ႏိုင္ပါသည္။  

အထူးေကာ္မတီဥကၠ႒
၁၈။    အထူးေကာ္မတီဥကၠ႒မ်ားကို ၎တို႔၏အဖြဲ႕ဝင္မ်ားအတြင္းမွ ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ ခန္႔အပ္ရပါသည္။ ဘတ္ဂ်က္ႏွင့္ေငြစာရင္း အထူးေကာ္မတီႏွင့္ က်င့္ဝတ္ဆိုင္ရာအထူးေကာ္မတီ ဥကၠ႒မ်ားကို လႊတ္ေတာ္ တြင္းေ႐ြးခ်ယ္ တင္ေျမႇာက္ၿပီး အမည္စာရင္းတင္သြင္းရပါသည္။ အထူး ေကာ္မတီဥကၠ႒မ်ားသည္ သက္ဆိုင္ရာေကာ္မတီမ်ား၏ သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ရာထူးမွႏုတ္ထြက္ ႏိုင္ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးက်င္းပေနစဥ္မဟုတ္လၽွင္ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏ အတည္ျပဳ ခ်က္ျဖင့္ ရာထူးမွႏုတ္ထြက္ႏိုင္ပါသည္။

 
လႊတ္ေတာ္ပုံမွန္အစည္းအေဝး    
၁၉။    လႊတ္ေတာ္ပုံမွန္အစည္းအေဝးသည္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားေသာ အျမင့္ဆုံး ဆုံးျဖတ္ခ်က္မ်ားျပဳလုပ္သည့္ အစည္းအေဝးျဖစ္ပါသည္။ ယင္းအစည္းအေဝးတြင္ ကိုယ္စားလွယ္ ၅ ပုံ ၁ ပုံ သို႔မဟုတ္ ၎ထက္ပို၍တက္ေရာက္ရပါသည္။ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ သို႔မဟုတ္   လႊတ္ေတာ္၏အက္ဥပေဒတစ္ရပ္ရပ္မွ ေဖာ္ျပထားျခင္းမရွိလၽွင္ လႊတ္ေတာ္၏ဆုံးျဖတ္ ခ်က္မ်ားကို လက္ရွိအစည္းအေဝးတက္ေရာက္ေသာ ကိုယ္စားလွယ္အမ်ားစု၏ တစ္ၿပိဳင္တည္း မဲေပးမႈအေပၚတြင္ ဆုံးျဖတ္ပါသည္။
၂၀။    ရသုံးမွန္းေျခေငြစာရင္းဥပေဒၾကမ္းႏွင့္ပတ္သက္ေသာ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္မႈဆိုင္ရာ မူဝါဒမ်ား အေပၚေျပာၾကားသည့္မိန္႔ခြန္းမ်ား၊  ေဆြးေႏြးၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မွ တင္ျပအစီရင္ခံခ်က္မ်ားႏွင့္ဝန္ႀကီး ဌာနသို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွ ေမးျမန္းေသာေမးခြန္းမ်ားႏွင့္စပ္လ်ဥ္းေသာကိစၥရပ္မ်ား အား ေဆြးေႏြးေဆာင္႐ြက္ပါသည္။
၂၁။    လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးက်င္းပေနစဥ္တြင္ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒၏ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေျပာၾကား ခြင့္ရွိပါသည္။ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးတြင္ ဥပေဒၾကမ္းမ်ားကို အစည္းအေဝးအစီအစဥ္တြင္ ဥပေဒ ၁ ခုလၽွင္ အစီအစဥ္တစ္ခုျဖစ္ၿပီး ဥပေဒ ၂ ခု သို႔မဟုတ္ ၎ထက္ပို၍  ထည့္သြင္းပါ သည္။ ေကာ္မတီဥကၠ႒ သို႔မဟုတ္ ဥကၠ႒ကိုယ္စား ေဆာင္႐ြက္ေသာ ကိုယ္စားလွယ္တစ္ေယာက္ သည္ ေကာ္မတီက တာဝန္ယူထားေသာ ဥပေဒၾကမ္းမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ တင္သြင္းရပါသည္။ ဥပေဒၾကမ္းကိုတင္သြင္းသူသည္ တင္သြင္းခ်က္အစီရင္ခံစာ၏ အခ်က္အလက္မ်ားကို ရွင္းလင္း တင္ျပရပါသည္။ ယင္းဥပေဒၾကမ္းမ်ားတြင္ ပုဂၢလိကတင္သြင္းေသာ ဥပေဒၾကမ္းမ်ားႏွင့္ ေကာ္မတီက တင္သြင္းထားေသာ ဥပေဒၾကမ္းမ်ားပါဝင္ပါသည္။ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားသို႔ေမးျမန္းလို ေသာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ အစည္းအေဝးအစီအစဥ္တစ္ခုတြင္ ပါဝင္ေသာ အေၾကာင္းအရာ တစ္ခုကိုေထာက္ခံ၍ျဖစ္ေစ၊ ကန္႔ကြက္၍ျဖစ္ေစ ေဆြးေႏြးလိုေသာကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ ဥကၠ႒ ထံႀကိဳတင္အေၾကာင္း ၾကားရပါသည္။ ဥကၠ႒သည္ ေဆြးေႏြးလိုသူမ်ားမွ ေထာက္ခံသည္ျဖစ္ေစ၊ ကန္႔ကြက္သည္ျဖစ္ေစ အစီအစဥ္တြင္ အလွည့္က်ထည့္သြင္းေပးရပါသည္။ အကယ္၍ ေထာက္ခံ သူႏွင့္ကန္႔ကြက္သူသည္ ကပ္လ်က္ေဆြးေႏြးလိုပါက ထည့္သြင္းေပးရပါသည္။ သက္ဆိုင္ရာ ေကာ္မတီမ်ား၏အစီရင္ခံစာမ်ားကို လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွေဆြးေႏြးျခင္း၊ ေမးျမန္းျခင္း မျပဳဘဲ အတည္ျပဳရပါသည္။  
၂၂။    လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒သည္ အၿပိဳင္အဆိုင္ေဆြးေႏြးေျပာၾကားခြင့္ရွိပါသည္။ သို႔ေသာ္ လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒သည္ ၎၏ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ထိုင္ခုံမွ ထြက္ခြာ၍ ေဆြးေႏြးခြင့္ရွိပါသည္။ ယင္းကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ မဲခြဲဆုံးျဖတ္ၿပီးမွသာလၽွင္ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒သည္ ၎၏ထိုင္ခုံသို႔ ျပန္လည္သြား ေရာက္ခြင့္ရွိပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ အမ်ားစု တက္ေရာက္ေသာအစည္းအေဝးတြင္ တက္ေရာက္သူ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ထက္ဝက္ေက်ာ္၏ သေဘာတူ ညီခ်က္ျဖင့္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခ်မွတ္ႏိုင္ပါသည္။

ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ား
၂၃။    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၂၀ ဦး သို႔မဟုတ္ ၎ထက္ပို၍ပါဝင္ေသာ မည္သည့္ႏိုင္ငံေရး ပါတီမဆို ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕ ဖြဲ႕စည္းရပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ ၂၀ ဦးထက္ ေလ်ာ့နည္းေသာပါတီမ်ားသည္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ ၂၀ ဦး သို႔မဟုတ္ ၎ထက္ပို၍ ပူးေပါင္း၍ ၎တို႔ကိုယ္စား ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ကို ဖြဲ႕စည္းရပါသည္။ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရး အဖြဲ႕မ်ားဖြဲ႕စည္းျခင္း၏ရည္႐ြယ္ခ်က္မွာ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွကိုယ္စားလွယ္မ်ားအခ်င္းခ်င္း လႊတ္ေတာ္ ၏လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ပိုမိုေကာင္းမြန္လာေစရန္ ႀကိဳတင္ၫွိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္ၾကရန္ျဖစ္ပါသည္။ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ားကို ကိုယ္စားျပဳေသာ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အေရအတြက္သည္ လႊတ္ေတာ္အတြင္းတြင္ ေဆြးေႏြးေျပာၾကားခြင့္ရွိသူအေရအတြက္ကို ဆုံးျဖတ္ရာတြင္လည္းေကာင္း၊ လႊတ္ေတာ္၏အၿမဲတမ္းေကာ္မတီႏွင့္ အထူးေကာ္မတီမ်ားဖြဲ႕စည္းရာတြင္ အခ်ိဳးက်ပါဝင္ရမည့္ အေရအတြက္ကို ဆုံးျဖတ္ရာတြင္လည္းေကာင္း အေျခခံရမည့္ ကိုယ္စားလွယ္အေရအတြက္ ျဖစ္ပါသည္။

အၿမဲတမ္းေကာ္မတီမ်ား
၂၄။    အၿမဲတမ္းေကာ္မတီမ်ားသည္ ၎တို႔ႏွင့္သက္ဆိုင္ေသာ ဥပေဒၾကမ္းမ်ားႏွင့္ အသနားခံလႊာ မ်ားကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊ ၎တို႔ႏွင့္ပတ္သက္ေသာဥပေဒမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ကိစၥရပ္ မ်ားႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း စိစစ္ေဆာင္႐ြက္ရပါသည္။ အၿမဲတမ္းေကာ္မတီ ၁၆ ခုမွာ ေအာက္ပါ အတိုင္းျဖစ္ပါသည္-
(က)    လႊတ္ေတာ္ဦးေဆာင္ေကာ္မတီ(House Steering Committee)၊
(ခ)    ဥပေဒျပဳေရးႏွင့္တရားစီရင္ေရးေကာ္မတီ (Legislation and Judiciary Committee)၊
(ဂ)    အမ်ိဳးသားမူဝါဒဆိုင္ရာေကာ္မတီ (National Policy Committee)၊
(ဃ)    မဟာဗ်ဴဟာႏွင့္ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာေကာ္မတီ(Strategy and Finance Committee)၊
(င)    သိပၸံ၊ သတင္းဆက္သြယ္ေရး၊ နည္းပညာ အနာဂတ္စီမံကိန္း၊ အသံလႊင့္ျခင္းႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး ဆိုင္ရာေကာ္မတီ (Science, ICT, Future Planning, Broadcasting and Communications Committee)၊
(စ)    ပညာေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ အားကစားႏွင့္ ကမၻာ့လွည့္ခရီးသြားလုပ္ငန္းဆိုင္ရာ ေကာ္မတီ  (Education, Culture, Sports and Tourism Committee)၊
(ဆ)    ႏိုင္ငံျခားေရးႏွင့္ ေပါင္းစည္းျခင္းေကာ္မတီ(Foreign Affairs and Unification Committee)၊
(ဇ)    ႏိုင္ငံေတာ္ကာကြယ္ေရးေကာ္မတီ (National Defense Committee)၊
(ဈ)    လုံၿခဳံေရးႏွင့္ ျပည္သူ႕ေရးရာစီမံခန္႔ခြဲေရးေကာ္မတီ(Security and Public Administration Committee)၊
(ည)    စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ စားနပ္ရိကၡာ၊ ေက်းလက္ေဒသေရးရာ၊ သမုဒၵရာႏွင့္ငါးလုပ္ငန္း ေကာ္မတီ(Agriculture, Food, Rural Affairs, Oceans and Fisheries Committee)
(ဋ)    ကုန္သြယ္ေရး၊ စက္မႈႏွင့္စြမ္းအင္ေကာ္မတီ (Trade, Industry and Energy Committee)
(ဌ)    က်န္းမာေရးႏွင့္သက္သာေခ်ာင္ခ်ိေရးေကာ္မတီ(Health and Welfare Committee)
(ဍ)    သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္အလုပ္သမားေကာ္မတီ (Environment and Labor Committee)
(ဎ)    ကုန္းေျမ၊ အေဆာက္အဦႏွင့္ ပို႔ေဆာင္ေရးေကာ္မတီ (Land, Infrastructure and Transport Committee)
(ဏ)    ေထာက္လွမ္းေရးေကာ္မတီ (Intelligence Committee)
(တ)    က်ား၊ မ တန္းတူညီမၽွမႈႏွင့္ မိသားစုေကာ္မတီ (Gender Equality and Family Committee) တို႔ျဖစ္ပါသည္။  

လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အားလုံးပါဝင္ေသာေကာ္မတီ
၂၅။    အေရးႀကီးေသာဥပေဒၾကမ္းတစ္ခုကို လႊတ္ေတာ္သို႔စတင္တင္သြင္းၿပီးေနာက္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရ ၄ ပုံ ၁ ပုံထက္ပိုေသာအေရအတြက္မွေတာင္းခံပါက (ဥပမာအားျဖင့္ အစိုးရ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ပတ္သက္ေသာဥပေဒၾကမ္းမ်ား၊ အခြန္ေကာက္ခံေရးႏွင့္ပတ္သက္သည့္ ဥပေဒ ၾကမ္းမ်ား၊ ျပည္သူမ်ားအားဝန္ထုပ္ဝန္ပိုးျဖစ္ေစေသာဥပေဒၾကမ္းမ်ား) လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ အားလုံးပါဝင္ေသာေကာ္မတီ (Whole House Committee) ကိုေခၚ၍ ထိုဥပေဒၾကမ္းကို ေဆြးေႏြးစဥ္းစားရမည္။ ထိုေကာ္မတီတြင္ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒မွ ကိုယ္တိုင္ႀကီးၾကပ္ရန္မလိုပါ။ သို႔ေသာ္ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ား၏ အတည္ျပဳခ်က္ရယူရန္ လိုအပ္ပါသည္။ ထိုေကာ္မတီတြင္ ဥကၠ႒ကခန္႔အပ္ထားေသာ ဒုတိယဥကၠ႒ကို တာဝန္ေပးအပ္ရပါသည္။ ထိုေကာ္မတီသည္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ၅ ပုံ ၁ ပုံ သို႔မဟုတ္ ၎ထက္ပို၍ တက္ေရာက္မွ အထေျမာက္မည္ ျဖစ္ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ အနည္းဆုံး ၄ ပုံ ၁ ပုံ တက္ေရာက္ရမည္ျဖစ္ၿပီး ထိုကိုယ္စားလွယ္အမ်ားစု၏ သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခ်မွတ္ရပါသည္။  ေဆြးေႏြးဆဲ ဥပေဒၾကမ္းတစ္ခုကို ျပင္ဆင္ခ်က္တင္သြင္းႏိုင္ပါသည္။ ထိုသို႔တင္သြင္းသူသည္ ယင္းေကာ္မတီ ၏ဥကၠ႒တာဝန္ထမ္းေဆာင္သူ ျဖစ္ရပါသည္။

အထူးေကာ္မတီ
၂၆။    အထူးေကာ္မတီ ၂ မ်ိဳးရွိပါသည္။ အၿမဲတမ္းအထူးေကာ္မတီႏွင့္ အၿမဲတမ္းမဟုတ္ေသာ အထူးေကာ္မတီျဖစ္ပါသည္။ အၿမဲတမ္းအထူးေကာ္မတီတြင္ ဘတ္ဂ်က္ႏွင့္ေငြစာရင္းအထူး ေကာ္မတီႏွင့္ က်င့္ဝတ္ဆိုင္ရာအထူးေကာ္မတီတို႔ျဖစ္ပါသည္။ အၿမဲတမ္းမဟုတ္ေသာအထူးေကာ္မတီ  မ်ားမွာ အေရးယူေဆာင္႐ြက္ရန္ေပၚေပါက္လာေသာ ျပႆနာမ်ားေပၚမူတည္၍ ယာယီအားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းေသာ အထူးေကာ္မတီမ်ားျဖစ္ပါသည္။ အထူးေကာ္မတီအဖြဲ႕ဝင္ေ႐ြးခ်ယ္ပုံႏွင့္ခန္႔အပ္ပုံ မွာေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါသည္-
(က)    အထူးေကာ္မတီအဖြဲ႕ဝင္ေ႐ြးခ်ယ္ျခင္း။    အၿမဲတမ္းေကာ္မတီဝင္မ်ားထဲမွအထူး ေကာ္မတီအဖြဲ႕ဝင္ေ႐ြးခ်ယ္ၿပီး အထူးေကာ္မတီမ်ားကို ဖြဲ႕စည္းေၾကာင္း လႊတ္ေတာ္ တြင္ ေၾကညာပါသည္။
(ခ)    အထူးေကာ္မတီအဖြဲ႕ဝင္ခန္႔အပ္ျခင္း။    လႊတ္ေတာ္တြင္ ေၾကညာၿပီးေနာက္  ၅ ရက္အတြင္း ဥကၠ႒က အထူးေကာ္မတီဝင္မ်ားကို ခန္႔အပ္ရပါသည္။ ဘတ္ဂ်က္ႏွင့္ ေငြစာရင္းအထူးေကာ္မတီအဖြဲ႕ဝင္မ်ားကို အၿမဲတမ္းေကာ္မတီႏွင့္ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရး အုပ္စုအဖြဲ႕ဝင္မ်ား၏ အေရအတြက္အခ်ိဳးေပၚမူတည္၍ ဥကၠ႒မွ ခန္႔အပ္ရပါ သည္။

ေကာ္မတီခြဲမ်ား
၂၇။    ေကာ္မတီမ်ားတြင္ အေၾကာင္းကိစၥရပ္မ်ားကို ေသခ်ာစြာစိစစ္ရန္ ေကာ္မတီခြဲမ်ားဖြဲ႕စည္း ႏိုင္ပါသည္။ ေထာက္လွမ္းေရးေကာ္မတီမွလြဲ၍ အၿမဲတမ္းေကာ္မတီတစ္ခုစီသည္ ၎၏တာဝန္ရွိ ေသာအေၾကာင္းကိစၥရပ္မ်ား ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ရန္အတြက္ ေကာ္မတီခြဲ ၃ ခုကို ဖြဲ႕စည္းႏိုင္ပါသည္။

လႊတ္ေတာ္႐ုံးအဖြဲ႕ဖြဲ႕စည္းပုံ
၂၈။    ႐ုံးအဖြဲ႕မ်ားကိုေအာက္ပါအတိုင္း အဓိကဌာနႀကီး ၄ ခုျဖင့္ဖြဲ႕စည္းထားပါသည္-
(က)    အုပ္ခ်ဳပ္ေရး႐ုံး။    လႊတ္ေတာ္၏ဥပေဒျပဳေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား၊ ဘတ္ဂ်က္စာရင္း မ်ားစစ္ေဆးျခင္းႏွင့္ ေငြစာရင္းသေဘာတူညီခ်က္မ်ားကဲ့သို႔ လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲရန္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး႐ုံးကို ဖြဲ႕စည္းထားပါ သည္။ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒သည္ လႊတ္ေတာ္အတြင္းၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ားႏွင့္ၫွိႏႈိင္း၍ လႊတ္ေတာ္၏ အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ကို ခန္႔အပ္ရပါသည္။ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္သည္ ၎၏တာဝန္မ်ားကို ဥကၠ႒၏ႀကီးၾကပ္မႈေအာက္တြင္ ေဆာင္႐ြက္ရပါသည္။ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္၏ေအာက္တြင္ ဥပေဒေရးရာကိစၥရပ္ မ်ား၊ ေကာ္မတီကိစၥရပ္မ်ားအားေဆာင္႐ြက္ရေသာ ဒုတိယၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ တစ္ေယာက္ႏွင့္ စီမံကိန္းမ်ား၊  အသုံးစရိတ္လ်ာထားျခင္းမ်ား၊ လူသားအရင္းအျမစ္ မ်ား၊ ႏိုင္ငံတကာပါလီမန္ကိစၥရပ္မ်ား၊ အေထြေထြကိစၥရပ္မ်ားကဲ့သို႔ စီမံခန္႔ခြဲမႈကိစၥ ရပ္မ်ားကို ေဆာင္႐ြက္ရန္ ဒုတိယၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ တစ္ေယာက္ရွိပါသည္။
(ခ)    စာၾကည့္တိုက္။    ဥပေဒေရးရာကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္ စာအုပ္မ်ားထားရွိႏိုင္ရန္ စာၾကည့္တိုက္ကို ဖြဲ႕စည္းတည္ေထာင္ထားပါသည္။  စာၾကည့္တိုက္တြင္ လူသားအရင္းအျမစ္မ်ားႏွင့္ လူမႈေရးသိပၸံကဲ့သို႔ အေထြေထြဗဟုသုတ စာအုပ္မ်ား၊ စာတမ္းမ်ားကို ထိန္းသိမ္းထားရွိပါသည္။ ဥပေဒေရးရာလုပ္ေဆာင္ ခ်က္မ်ား၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ားကိုအေထာက္အကူျပဳျခင္း၊ အခ်က္ အလက္မ်ားကိုစုေဆာင္းေပးျခင္း၊ ေလ့လာသုေတသနျပဳျခင္းမ်ားျပဳလုပ္ေပးရၿပီး ယင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို ျပည္သူမ်ားရရွိႏိုင္ရန္ ေဆာင္႐ြက္ေပးရပါသည္။
(ဂ)    လႊတ္ေတာ္ရသုံးမွန္းေျခေငြစာရင္း႐ုံး။ လႊတ္ေတာ္ရသုံးမွန္းေျခေငြစာရင္း႐ုံးကို ႏိုင္ငံေတာ္ရသုံးမွန္းေျခ ေငြစာရင္းဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ား၊ စာရင္းစစ္ဆိုင္ရာကိစၥရပ္ မ်ား၊ ႏိုင္ငံေတာ္ရန္ပုံေငြႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္  လႊတ္ေတာ္ ၏လုပ္ငန္းတာဝန္မ်ားကို အေထာက္အကူေပးရန္ ဖြဲ႕စည္းထားပါသည္။ ၎႐ုံး သည္ ရသုံးမွန္းေျခေငြစာရင္းမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ သုေတသနစိစစ္သုံးသပ္ျခင္း၊  ေငြစာရင္းစစ္ေဆးခ်က္မ်ား (စာရင္းစစ္အစီရင္ခံစာ) မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍သုံးသပ္ ျခင္း၊ ထို႔ျပင္ ရသုံးမွန္းေျခေငြစာရင္းတြင္ အသုံးျပဳရန္လိုအပ္ေသာေငြေၾကးမ်ားႏွင့္ အျခားရန္ပုံေငြမ်ားကိုလည္း ခန္႔မွန္းေဆာင္႐ြက္ရပါသည္။ ႏိုင္ငံ၏ဘ႑ာေရး ဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးဆိုင္ရာသုံးသပ္ခ်က္မ်ားကို ခန္႔မွန္းေဆာင္႐ြက္ ေပးရပါသည္။ အမ်ားျပည္သူဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ား၊ ႏိုင္ငံ၏ ႏွစ္လတ္ ႏွစ္ရွည္ ဘ႑ာေရးစီမံကိန္းမ်ားႏွင့္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ ေကာ္မတီမ်ားက ေတာင္းခံထားေသာ ေငြေၾကးဆိုင္ရာကိစၥရပ္မ်ားကိုလည္း စီမံခန္႔ခြဲရပါသည္။
(ဃ)    သုေတသနဝန္ေဆာင္မႈ။    လႊတ္ေတာ္သုေတသနဝန္ေဆာင္မႈအား လႊတ္ေတာ္ ႏွင့္ဆက္စပ္ေနေသာ ဥပေဒေရးရာကိစၥရပ္မ်ားအတြက္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား ေထာက္ပံ့ေပးရန္တည္ေထာင္ထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဥပေဒျပဳေရး၊ မူဝါဒမ်ားႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္အေၾကာင္းအရာမ်ားအေပၚ ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာသုံးသပ္၍ ေလ့လာ သုေတသနျပဳေပးပါသည္။ ထို႔ျပင္ ေကာ္မတီမ်ားႏွင့္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ေတာင္းဆိုေသာ ျပည္တြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာဥပေဒေရးရာကိစၥရပ္မ်ားကို အေသးစိတ္ ေလ့လာဆန္းစစ္ သုေတသနျပဳေပးပါသည္။  ၁၃-၁၂-၂၀၁၃ ရက္ေန႔တြင္ အသစ္ ျပန္လည္ဖြဲ႕စည္းသည့္ ပါလီမန္သုေတသနဝန္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းတြင္ သုေတသန႐ုံး ၃ ႐ုံးႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲေရး႐ုံး ၁ ႐ုံး ပါရွိၿပီး ေကာင္စီ ၁ ဖြဲ႕ ဌာနခြဲ ၂ ခု၊ အဖြဲ႕ ၁၂ ဖြဲ႕တြင္ ဝန္ထမ္း ၁၁၉ ဦးျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားၿပီး သုေတသနလုပ္ငန္းအား က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေဆာင္႐ြက္ေနေၾကာင္း သိရပါသည္။
နိဂုံး
၂၉။    ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံ၏ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္သည့္စနစ္မွာ အႏိုင္ရသူအကုန္ယူစနစ္ႏွင့္ အခ်ိဳးက်ကိုယ္စားျပဳစနစ္၏ အားသာခ်က္မ်ားကို ေပါင္းစပ္ထား ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါသည္။ ၎လႊတ္ေတာ္သည္ ဥကၠ႒ရာထူး သက္တမ္း ၂ ႏွစ္ ျဖစ္၍ ဥကၠ႒ ေ႐ြးေကာက္ပြဲအား ၂ ႀကိမ္ က်င္းပရၿပီး ဥကၠ႒ႏွင့္ ဒုတိယဥကၠ႒မွ ၎တို႔တာဝန္မ်ား မထမ္း ေဆာင္ႏိုင္လၽွင္ ယာယီဥကၠ႒တင္ေျမႇာက္ေၾကာင္းသိရွိရပါသည္။ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္ သည္ ေအာက္ ပါေကာင္း မြန္ေသာအခ်က္မ်ားအား ၫႊန္ျပေနေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါသည္-
-    ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွ ကိုယ္စားလွယ္အခ်င္းခ်င္း လႊတ္ေတာ္လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ပိုမိုေကာင္း မြန္ရန္ ၫွိႏႈိင္းေဆာင္ ႐ြက္ႏိုင္ေရးအတြက္ ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ား ဖြဲ႕စည္းထားရွိျခင္း၊
-    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အားလုံးပါဝင္ေသာေကာ္မတီမွ အေရးႀကီးေသာဥပေဒၾကမ္း မ်ားကို ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းေရးအဖြဲ႕မ်ား၏အတည္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးစဥ္းစားႏိုင္ျခင္း၊    
-    ေကာ္မတီမ်ားတြင္ အေၾကာင္းကိစၥရပ္မ်ား ေသခ်ာစိစစ္ႏိုင္ရန္အတြက္ ေကာ္မတီခြဲ ၃ ခုထိ ဖြဲ႕စည္းထားႏိုင္ျခင္း၊
-    အၿမဲတမ္းေကာ္မတီမ်ားအျပင္ ရသုံးမွန္းေျခေငြစာရင္းႏွင့္ က်င့္ဝတ္ဆိုင္ရာအထူး ေကာ္မတီမ်ား ဖြဲ႕စည္းထားရွိျခင္း၊
-    လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား အခ်ိန္ႏွင့္တေျပးညီ ရရွိႏိုင္ေစေရးအတြက္ သုေတသနဝန္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းအား ဝန္ထမ္း ၁၁၉ ဦးျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားရွိျခင္း။
၃၀။    ထို႔ေၾကာင့္ ေတာင္ကိုးရီးယားႏိုင္ငံလႊတ္ေတာ္သည္ ႏိုင္ငံတကာလႊတ္ေတာ္မ်ားအား ေလ့လာေသာ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား အေနျဖင့္ ေလ့လာသင့္ေသာ လႊတ္ေတာ္တစ္ရပ္ျဖစ္ ေၾကာင္း ေရးသားတင္ျပအပ္ပါသည္။


သတိျပဳရန္
ဤသတင္းအခ်က္အလက္သည္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား ၎တို႔၏ လႊတ္ေတာ္ဆိုင္ရာ တာဝန္မ်ားကို ေဆာင္႐ြက္ရာတြင္ အေထာက္အကူျပဳရန္အတြက္ ျဖစ္ပါသည္။ ပုဂၢိဳလ္ေရးဆိုင္ရာ ကိစၥ တစ္စုံတစ္ခုအတြက္ အသုံးျပဳရန္မဟုတ္ပါ။ အခ်ိန္ႏွင့္တေျပးညီ ေနာက္ဆုံးရသတင္းျဖစ္မည္ဟု သတ္မွတ္ မထားသင့္ပါ။ ဤအခ်က္အလက္မ်ားအား တရားဝင္ သို႔မဟုတ္ ပညာရွင္ဆိုင္ရာအႀကံေပးခ်က္အျဖစ္ မသတ္မွတ္သင့္ပါ။ အထူးအႀကံေပးခ်က္ သို႔မဟုတ္ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားလိုအပ္ပါက အရည္  အေသြးျပည့္မီေသာ သင့္ေလ်ာ္သည့္ ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ႏွင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါသည္။ လႊတ္ေတာ္ သုေတသနဝန္ေဆာင္မႈသည္ စာတမ္းတိုမ်ားတြင္ ပါဝင္ေသာအေၾကာင္းအရာမ်ားႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၊ လႊတ္ေတာ္ ဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ေပးႏိုင္ပါသည္။ အမ်ားျပည္သူႏွင့္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္းမရွိပါ။

 

Date issused 
Thursday, September 7, 2017 - 10
Researcher name 
သုေတသနဌာ၊ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္႐ုံး